Tana massasi indeksi (BMI) — insonning tana vazni va bo‘yi o‘rtasidagi nisbatni baholashga yordam beradigan oddiy ko‘rsatkich. U tana vaznining yetishmasligi, me’yoriy yoki ortiqcha ekanligini, shuningdek, semizlik mavjudligini dastlabki baholash uchun qo‘llaniladi.
Biroq BMI — bu tashxis emas. U tana tarkibi, yog‘ to‘qimalarining taqsimlanishi va organizmning individual xususiyatlarini to‘liq hisobga olmaydi. Shu sababli BMI natijasini salomatlikning boshqa ko‘rsatkichlari bilan birgalikda baholash muhim.
BMI qanday hisoblanadi?
BMI ni hisoblash uchun quyidagi formuladan foydalaniladi:
BMI = tana vazni (kg) / bo‘y² (m)
Masalan, insonning vazni 70 kg, bo‘yi esa 1,70 m bo‘lsa:
70 / (1,70 × 1,70) = 24,2
Bu holatda BMI 24,2 kg/m² ni tashkil etadi.
O‘zingiz hisoblashni xohlamaysizmi? Welgia saytidagi BMI kalkulyatoridan foydalaning — buning uchun bo‘yingiz va joriy vazningizni kiritish kifoya.
BMI ni hisoblash →
BMI ko‘rsatkichi nimani anglatadi?
Kattalar uchun odatda quyidagi BMI diapazonlaridan foydalaniladi:
18,5 dan kam — tana vaznining yetishmasligi
18,5–24,9 — me’yoriy tana vazni
25,0–29,9 — ortiqcha tana vazni
30,0–34,9 — I darajali semizlik
35,0–39,9 — II darajali semizlik
40 va undan yuqori — III darajali semizlik
Bu ko‘rsatkichlar tana vaznini dastlabki baholash imkonini beradi, ammo insonning salomatlik holati haqida to‘liq ma’lumot bermaydi.
Nima uchun BMI ni bilish muhim?
Yuqori BMI ortiqcha tana vazni bilan bog‘liq ayrim kasalliklarning rivojlanish xavfi oshganini ko‘rsatuvchi omillardan biri bo‘lishi mumkin.
BMI ni hisoblash vaznni ongli ravishda nazorat qilish yo‘lidagi dastlabki qadamlardan biri hisoblanadi. Agar ko‘rsatkich tavsiya etilgan diapazondan tashqarida bo‘lsa, natijani shifokor bilan muhokama qilish tavsiya etiladi.
BMI har doim ham vaziyatni aniq aks ettiradimi?
Yo‘q. BMI ning ma’lum cheklovlari mavjud.
Masalan, bo‘yi va vazni bir xil bo‘lgan ikki insonda mushak va yog‘ to‘qimalarining nisbati mutlaqo boshqacha bo‘lishi mumkin. Mushak massasi yaxshi rivojlangan insonda BMI yuqori bo‘lishi mumkin, ammo organizmdagi yog‘ miqdori ko‘p bo‘lmasligi mumkin.
Shuning uchun mutaxassis BMI bilan bir qatorda bel aylanasi, tana tarkibi, hamroh kasalliklar, turmush tarzi va boshqa individual omillarni ham hisobga olishi mumkin.
BMI va vazn nazorati
Agar BMI ortiqcha tana vazni yoki semizlikni ko‘rsatsa, bu vaznni imkon qadar tez kamaytirish kerak degani emas.
Tana vaznini nazorat qilish kompleks yondashuvni talab qiladi. Bunga muvozanatli ovqatlanish, yetarli jismoniy faollik, sog‘lom uyqu va kundalik odatlarni o‘zgartirish kiradi.
Ayrim hollarda, tegishli tibbiy ko‘rsatmalar mavjud bo‘lsa, shifokor qo‘shimcha davolash usullarini, jumladan dori vositalari bilan davolashni ham ko‘rib chiqishi mumkin.
BMI ni hoziroq bilib oling
Buning uchun formuladan foydalanib mustaqil hisob-kitob qilish shart emas. Welgia saytidagi kalkulyatorga bo‘yingiz va joriy vazningizni kiriting va BMI ko‘rsatkichingizni bir necha soniya ichida bilib oling.
BMI ni hisoblash →
Muhim: BMI taxminiy ko‘rsatkich bo‘lib, mustaqil ravishda tashxis qo‘yish uchun mo‘ljallanmagan. Ortiqcha tana vazni yoki semizlik mavjud bo‘lsa, sog‘liq holatini kompleks baholash uchun shifokorga murojaat qilish tavsiya etiladi.
Qarshi ko'rsatmalar mavjud. Qo'llashdan oldin ko'rsatma bilan tanishishingiz va shifokor maslahat olishingiz shart. Retsept bilan beriladi
